Τετάρτη 8 Μαρτίου 2017

Στην επικαιρότητα το ναυάγιο του Sea Diamond

Άρθρο του Capt. Ν. Πλακά

Η συζήτηση την 1/3/2017 στην επταμελή σύνθεση του Συμβουλίου της Επικρατείαςτης προσφυγής κατοίκων της Σαντορίνης, τοπικών και οικολογικών φορέων κατά της Δημόσιας Διοίκησηςκρατάει στην επικαιρότητα το ναυάγιο του Απριλίου του 2007, που εξακολουθεί να θυμίζει : 

1. τον πλού με τις υδατοστεγείς θύρες ανοικτές και την πορεία κατά παρέκκλιση του σχεδίου πλού,
2. την μη λειτουργία του βυθομέτρου, την προσάραξη και τις "εντολές για εκτέλεση κινήσεων πάνω στη βραχώδη περιοχή", 
3. την απώλεια της ζωής δύο ανθρώπων στην καμπίνα 2204 
4. την μη εκπομπή απ' αυτό (κρουαζιερόπλοιο), με επιμέλεια του ιδίουσήματος κινδύνου MAYDAY,
5. τον χειρισμό κοντά στο ναύδετο Νο4, με την πλώρη προς τα ανατολικά (κάθετα προς την ακτή) (φωτο),
6. την ακυβερνησία και την διάσωση των ανθρώπων από τους λεμβούχους της Σαντορίνης και το ferry "NISSOS THIRASSIA",
7. το "ακούμπισμα" της πλώρης του έμπρωρου πλοίου (φωτο), "κατά τρόπο μη ενδεδειγμένο" στα αβαθή της περιοχής Παλαιά Ορυχεία και την πόντιση των αγκυρών
8. την μη διάσωση των ναυτιλιακών εγγράφων,
9. την εγκατάλειψη περί ώρα 20:45 της 5/4/2007 και την βύθιση περί ώρα 07:00 της 6/4/2007,
10. την πρόκληση σοβαρής και εξακολουθητικής θαλάσσιας ρύπανσης,
11. την αμετάκλητη καταδίκη των υπαιτίων, http://www.ethnos.gr/koinonia/arthro/ametakliti_h_katadiki-64343471/?utm_campaign  
12. την αναφορά από κάποιους στον Κώδικα Ασφαλούς Διαχείρισης (ISM), αλλά όχι σε συγκεκριμένο Πιστοποιητικό.
13. τα επικίνδυνα υλικά (ρυπογόνες ουσίες) που αποτελούν μέρος του εξοπλισμού των πλοίων, όπως και αυτά που μεταφέρουν, 
14.  τις τσαμαδούρες και το πλωτό φράγμα της ντροπής, που κάποιοι το παρουσιάζουν ως ιχθυοτροφείο,
15. το άρθρο 24 του Ελληνικού Συντάγματος,
16. την γνωμοδότηση του ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΟΣ :
"η βασική αρχή του περιβαλλοντικού δικαίου, "ο ρυπαίνων πληρώνει",
"ο νόμος θεσπίζει, ως οιονεί ασφαλιστική δικλείδα την άμεση και παράλληλη υποχρέωση
της Αρχής"
17. "Παράλειψη του Οργανισμού  να εκδώσει, ανάλογα με τις συνθήκες εκάστης περιπτώσεως,
τις ανωτέρω πράξεις συνιστά παράλειψη οφειλομένης νομίμου ενεργείας, δυναμένη να
προσβληθεί  με αίτηση ακυρώσεως ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας, ενώ παράλληλα,
το υπεύθυνο για την παράλειψη όργανο (δηλ. ο Οργανισμός και οι ασκούντες εποπτεία επ αυτού)
υπέχουν τις κατά νόμον πειθαρχικές και, εφ όσον συντρέχει περίπτωση, ποινικές ευθύνες,
καθώς επίσης και υποχρέωση αποζημιώσεως των τυχόν ζημιωθέντων".
18. τις ερωτήσεις στην Βουλή, τις δηλώσεις Βουλευτών και αρμοδίων όλων των Κυβερνήσεων
από το 2007 μέχρι σήμερα,
19. την ομάδα εργασίας ΥΝΑΝΠ-ΥΠΕΝ, που συστάθηκε "με σκοπό τη συνδρομή στο έργο του
Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Θήρας, για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος
και την ασφάλεια ναυσιπλοϊας από τις συνέπειες, που συνεπάγεται το ναυάγιο του
Κρουαζιερόπλοιου Sea Diamond", www.santoriniports.gr/sea-diamond , 
20. την SOLAS Chapter V, regulation 34, "safe navigation and avoidance of dangerous
situations",
21. την SOLAS Chapter IXτων οποίων η εφαρμογή είναι υποχρεωτική, κλπ., κλπ.
22.  Τα απόνερα του πλοίου, όπως φαίνονται στην πρώτη φωτογραφία (05 Απριλ. 2007) από το παρακάτω link, δείχνουν την πλεύση και την θέση του. 
Ο Αμερικανός επιβάτης N. Α. φωτογράφισε από το κατάστρωμα μερικά από τα βράχια  (σκοπέλους και υφάλους) της Καλντέρας , που φαίνονται πάνω και κάτω από την  επιφάνεια της θάλασσας. 

23.  Στην απόφαση 515/2016 του ΣΤ' Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου μεταξύ άλλων αναγράφεται :

AA....."Δεν προέβη στους δέοντες χειρισμούςμεταβολή πορείας έγκαιρα, όταν ο ΥΠΑΡΧΟΣ τον ενημέρωσε ότι πηγαίνουν πολύ κοντά με τις ακτές, ακόμη και μεταβολή ταχύτητας..."
BB.".... δεν υπάρχουν απλώς αβαθή, αλλά επί πλέον και βράχοι που εξέχουν από την επιφάνεια της θάλασσας, οι οποίοι είναι χαρτογραφημένοι, και δεν έπρεπε να κινείται σε τόσο κοντινή απόσταση απ' αυτούς.  Πρόκειται δηλαδή για τους σταυρούς που απεικονίζονται στον χάρτη.
Οι πραγματογνώμονες μάλιστα μετρούν την απόσταση του  σημείου πρόσκρουσης  από την ακτήμη λαμβάνοντας υπόψη τους βράχους που μεσολαβούν".    
Μερικοί βράχοι, κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας και που εξέχουν πάνω από αυτήν, με τη θάλασσα να αφρίζει επάνω τους, φαίνονται στη δεύτερη φωτογραφία.
ΓΓ......"Περαιτέρω ο πλοίαρχος μετά την πρόσκρουση, αντί να ακινητοποιήσει το πλοίο κατά παράβαση των ειδικών κανονισμών, που αναφέρθηκαν ανωτέρω, έδινε εντολές  για εκτέλεση κινήσεων (βλ. VDR), με αποτέλεσμα να μεγεθυνθούν τα ρήγματα λόγω τριβής των υφάλων του πλοίου πάνω στη βραχώδη περιοχή".
Στην τρίτη φωτογραφία, φαίνονται τα απόνερα από τις προπέλες στο πρόσω.
Η αποκόλληση και η ρυμούλκηση ενός πλοίου. 
ΕΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ/ΠΛΟΙΟΥ ΜΕΤΑ ΤΟ "κάτσαμε...."
ΔΔ...."Εξάλλου, όπως προέκυψε από την ένορκη κατάθεση του μάρτυρα .....
βατραχανθρώπου του Λιμενικού Σώματος, ο οποίος κατόπιν εντολής των αρμοδίων Αρχών διενήργησε τις πρωινές ώρες (περί την 05.00) της επομένης μετά το επίμαχο ατύχημα και το εξ αυτού επελθόν ναυάγιο του εν λόγω κρουαζιερόπλοιου, υποβρύχια έρευνα προς διάσωση τυχόν εγκλωβισμένων σ' αυτό, πίσω από τις προπέλες του υπήρχε μία μεγάλη τρύπα, διαστάσεων (1 Χ 0,7) μέτρων, με ένα βράχο σφηνωμένο μέσα της, πιο κάτω υπήρχε ένα έσω κοίλωμα, χωρίς ρήξη του μετάλλου, ενώ περίπου 2-3 μέτρα πίσω από την τρύπα ξεκινούσε ένα διπλό ρήγμα, που εκτεινόταν σε μήκος 20 μέτρων....".

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Διεθνής Κώδικας Διαχείρισης για την Ασφαλή λειτουργία των πλοίων
και για την πρόληψη ρύπανσης του περιβάλλοντος, (Δ.Κ.Α.Δ.).

SOLAS Chapter IX, Management for the safe operation of ships, (ISM Code).
"Κάθε εταιρεία πρέπει να αναπτύσσει, εφαρμόζει και να διατηρεί ένα Σύστημα Ασφαλούς Διαχείρισης (ΣΑΔ), το οποίο να περιλαμβάνει τις ακόλουθες λειτουργικές απαιτήσεις :
.1 την πολιτική της εταιρείας σχετικά με την ασφάλεια και την προστασία του
περιβάλλοντος,
.2 τις οδηγίες και διαδικασίες για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας των πλοίων
και της προστασίας του περιβάλλοντος, σύμφωνα με τη σχετική διεθνή και εθνική νομοθεσία."
"Σύστημα Ασφαλούς Διαχείρισης σημαίνει το δομημένο και τεκμηριωμένο σύστημα που δίνει την δυνατότητα στο προσωπικό της εταιρείας να εφαρμόζει αποτελεσματικά την πολιτική της εταιρείας για την ασφάλεια και την προστασία του περιβάλλοντος".
"Η Αρχή είναι υπεύθυνη για την επαλήθευση της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις του Κώδικα ISM και την έκδοση Εγγράφων Συμμόρφωσης για τις εταιρείες και Πιστοποιητικών Ασφαλούς Διαχείρισης για τα πλοία".
"Πιστοποιητικό Ασφαλούς Διαχείρισης νοείται το έγγραφο που εκδίδεται για ένα πλοίο, το οποίο σημαίνει ότι η εταιρεία και η επί του πλοίου εφαρμοζόμενη διαχείριση  λειτουργούν σύμφωνα με το εγκεκριμένο Σύστημα Ασφαλούς Διαχείρισης".

"Η αποτελεσματική επιβολή από τις Αρχές πρέπει να περιλαμβάνει επαλήθευση ότι το Σύστημα Ασφαλούς Διαχείρισης συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις όπως καθορίζονται
από τον Κώδικα ISM, καθώς επίσης και επιβεβαίωση της συμμόρφωσης με τους  υποχρεωτικούς κανόνες και κανονισμούς".


"Το 'Εγγραφο Συμμόρφωσης πρέπει να αποσύρεται απ΄την Αρχή ή, κατόπιν αιτήσεώς της, από την Αρχή Συμβαλλόμενου Κράτους Μέλους η οποία έχει εκδώσει το έγγραφο, όταν ο ετήσιος έλεγχος που απαιτείται στην παράγραφο 13.4 δεν αιτήθηκε ή  αν υπάρχει απόδειξη σημαντικής μη συμμόρφωσης με τον Κώδικα".

"Ο Διεθνής Κώδικας Διαχείρισης για την Ασφαλή Λειτουργία των πλοίων και για την Πρόληψη της Ρύπανσης (Διεθνής Κώδικας Ασφαλούς Διαχείρισης (ISM)), υιοθετήθηκε από τον Οργανισμό με την απόφαση Α. 741(18) και έγινε υποχρεωτικός λόγω της θέσης σε εφαρμογή την 1η Ιουλίου 1998 του κεφαλαίου IX της SOLAS για την διαχείριση της Ασφαλούς Λειτουργίας των πλοίων, (ΦΕΚ 1201, 16 Σεπτ. 2002)".

Κυριακή 30 Οκτωβρίου 2016

SEA DIAMOND / Αμετάκλητη η καταδίκη

Πηγή: ΕΘΝΟΣ  ΚΥΡΙΑΚΗ 30 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2016 - ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΥΛΩΝΙΤΗΣ
http://www.ethnos.gr/koinonia/arthro/ametakliti_h_katadiki-64343471/?utm_campaign

Ύστερα από σχεδόν 9 χρόνια και 5 συνολικά ποινικές δίκες που έφεραν την υπόθεση στο χείλος της παραγραφής, έγινε πλέον οριστική και αμετάκλητη η καταδίκη των υπευθύνων για το ναυάγιο του κρουαζιερόπλοιου «Sea Diamond» που οδήγησε στον υγρό τάφο δύο ανθρώπους και προκάλεσε σοβαρή ρύπανση στη θαλάσσια περιοχή της Σαντορίνης.


Το ποινικό τμήμα του Αρείου Πάγου επικύρωσε την καταδίκη του πλοιάρχου του κρουαζιερόπλοιου (3ετής φυλάκιση) και του υπεύθυνου της πλοιοκτήτριας εταιρείας (2ετής φυλάκιση). Αντίθετα ανέτρεψε την καταδικαστική απόφαση (21 μήνες φυλάκιση) για τον αρμόδιο αξιωματικό φυλακής στη γέφυρα, κρίνοντας ότι αφού ήταν παρών ο πλοίαρχος, εκείνος δεν μπορούσε να έχει οποιαδήποτε ευθύνη.
Η απόφαση
Στην 100σέλιδη αρεοπαγιτική απόφαση (515/16) αναλύονται οι ευθύνες για τη βύθιση του κρουαζιερόπλοιου, την ανθρωποκτονία από αμέλεια ενός Γάλλου τουρίστα και της κόρης του που έκτοτε αγνοούνται (από την 4μελή οικογένεια που ταξίδευε), τις παραλείψεις που συνέβαλαν στη μεγάλη θαλάσσια ρύπανση.
Επισημαίνεται επίσης ότι για το τραγικό συμβάν που έγινε τη Μεγάλη Πέμπτη, αρχές Απριλίου του 2007, δεν έφταιγε μόνο η λανθασμένη χαρτογράφηση της περιοχής (την οποία επικαλέστηκε η πλοιοκτήτρια εταιρεία) αλλά και άλλοι σοβαροί παράγοντες. Ετσι, στο ναυάγιο συνέβαλε επίσης καθοριστικά η απόκλιση από το σχέδιο κατάπλου, καθώς το μεγάλο πλοίο με 1.155 επιβάτες και 391 μέλη πληρώματος έπλεε πολύ κοντά στη στεριά, 50 μ. από τις βραχώδεις ακτές, με χαρτογραφημένους σκοπέλους.
Ακόμα καταλογίζεται στον νεαρό πλοίαρχο (που έκανε το 4ο μόλις ταξίδι του) ότι δεν είχε την πρέπουσα οπτική-ακουστική επιτήρηση και επόπτευση της περιοχής, δεν έπλεε με ασφαλή ταχύτητα εν όψει των ναυτιλιακών κινδύνων (ύφαλοι, αβαθή, βραχώδεις ακτές) ούτε ανέκοψε παρά τη σχετική ενημέρωση του υπάρχου, δεν χρησιμοποιούσε βυθόμετρο κ.λπ.
Παράλληλα το κρουαζιερόπλοιο έπλεε με ανοικτές τις 19 υδατοστεγείς θύρες του (κατά παράβαση των κανόνων ασφαλείας) και το καθυστερημένο κλείσιμό τους (χωρίς προηγούμενο έλεγχο στις καμπίνες) επέτρεψε την εισροή υδάτων. Αντί να ακινητοποιηθεί πλήρως το πλοίο, εκτελέστηκαν κινήσεις που διεύρυναν τα ρήγματα λόγω τριβής των υφάλων του στα βράχια.
Τον Ιανουάριο του 2015 ο ΑΠ ανέτρεψε τις τότε καταδίκες (φυλάκιση 3 έως 5 ετών) γιατί η εφετειακή απόφαση είχε εσφαλμένες και ασαφείς αιτιολογίες. Χρειάστηκε αγώνας δρόμου για να επιβάλει νέες ποινές το Εφετείο (λόγω επικείμενης παραγραφής) τις οποίες ο εκπρόσωπος του Δήμου Θήρας χαρακτήρισε στον ΑΠ «άκρως επιεικείς», αφού κινδύνεψαν να πνιγούν 1.600 άνθρωποι.
Η δίκη στον ΑΠ έγινε με συμπληρωμένο τον χρόνο παραγραφής από τον περασμένο Απρίλιο, και αν γίνονταν δεκτές οι αναιρέσεις των καταδικασθέντων η τραγωδία θα έμενε ατιμώρητη ποινικά (ενώ σε εξέλιξη βρίσκονται οι αποζημιωτικές αξιώσεις).

ΣΧΟΛΙΟ του Capt. Ν. Πλακά

Δεν υπάρχουν απλώς αβαθή, αλλά επι πλέον και βράχοι (σκόπελοι), που εξέχουν από
την επιφάνεια της θάλασσας που αφρίζει επάνω τους, όπως φαίνονται στις φωτογραφίες, 
ενώ στους ναυτικούς χάρτες απεικονίζονται με σταυρούς.
Κάποιοι "ναυτίλοι" μέτρησαν την απόσταση του σημείου της προσάραξης από ...... τη
στεριά και όχι από τους σκοπέλους. 
Κάποιοι άλλοι "διδάσκαλοι", αφού πήραν το μάθημά τους μετά από εννέα χρόνια, 
όπως πολλοί "επαϊοντες" με αυτά που έγραφαν και έλεγαν, από την απόφαση του
Αρείου Πάγου 515/2016, η οποία απέρριψε την αίτηση δύο καταδικασθέντων,
για αναίρεση της απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημ/των Πειραιώς, τώρα
κάνουν φροντιστήρια για το σχέδιο πλού - voyage plan.
Η απόφαση του Αρείου Πάγου μεταξύ άλλων αναφέρει : "Η παρέκκλιση αυτή από
το σχεδιασμένο δρομολόγιο, η οποία προφανώς είναι "σημαντική" με την έννοια
του νόμου...."...."Συμπερασματικά το πλοίο ακολουθούσε μια αυθαίρετη, ακανόνιστη
τοξοειδή πορείακατά παρέκκλιση του σχεδίου πλού".  
'Οπως είναι γνωστό, η εφαρμογή της SOLAS Chapter Vreg. 34, "safe navigation
and avoidance of dangerous situations", είναι υποχρεωτική
Καλό θα είναι να γίνουν φροντιστήρια και για τη SOLAS Chapter IX "Management
for the safe operation of ships"/ISM Code - Δ.Κ.Α.Δ. - Διεθνής Κώδικας Διαχείρισης
για την Ασφαλή λειτουργία των πλοίων και για την Πρόληψη Ρύπανσης του
Περιβάλλοντος, που μεταξύ άλλων γράφει :
1.2.3. Το σύστημα ασφαλούς διαχείρισης πρέπει να διασφαλίζει :
.1 τη συμμόρφωση με υποχρεωτικούς κανόνες και κανονισμούς και
.2 ότι λαμβάνονται υπόψη οι σχετικοί κώδικες, οδηγίες και πρότυπα που συνιστώνται
από τον οργανισμό, τις αρχές, τους νηογνώμονες και τους οργανισμούς της ναυτιλιακής
βιομηχανίας.
1.2.3 Τhe safety management system should ensure :
.1 compliance with mandatory rules and regulations ; and
.2 that applicable codes, guidelines and standards recommended by the Organization,
Administrations, classification societies and maritime industry organizations are taken
into account. 
Ο φάκελος "Ναυάγιο Κ/Ζ Sea Diamond" θα έχει ενδιαφέρον, αν μπεί στη διδακτέα ύλη
(lessons learned) της Ναυτικής Εκπαίδευσης, αρχής γενομένης από το σχέδιο πλού μέχρι 
την "πρόκληση σοβαρής ρύπανσης συνεχούς και διαρκούς", την ανέλκυση όταν θα
γίνει και τη μεταφορά του σε μονάδα ανακύκλωσης/διαλυτήριοόπως το Κ/Ζ "Costa
Concordia" στην Ιταλία. 
Πλοίαρχοι και Αξιωματικοί, μέλη του Bridge Team Management καταλαβαίνουν
τον χειρισμό του Κ/Ζ "Sea Diamond", που φαίνεται στη φωτογραφία δίπλα στο
ναύδετο Νο4 μετά την προσάραξημε τη θάλασσα να αφρίζει στη πρύμη του, που είναι
φωτο αναγνώστη του περιοδικού "ΕΦΟΠΛΙΣΤΗΣ", στο τεύχος 176, Δεκεμβρίου 2007 
και τον χειρισμό που δείχνει το video του παρακάτω link, με το πλοίο να κινείται 
δεξιά (ανατολικά) από το ναύδετο, πολύ κοντά του.
Η διαγωγή/κλίση του πλοίου είναι εμφανής. 
Στο ίδιο τεύχος 176/12-2007, δημοσιεύθηκε και το άρθρο με τίτλο "Κρίσιμα ερωτήματα",
στο οποίο εγένετο μνεία στο Voyage Plan και στον υπολογισμό του στίγματος του
πλοίου με πολλαπλές μεθόδους και τη τοποθέτησή του στο χάρτη.
Τα πλοία ταξιδεύουν με στίγματα, που τοποθετούνται στο ναυτικό χάρτη καθόλη τη 
διάρκεια του ταξιδιού και αυτό είναι υποχρεωτικό.